Auteur: Eric

Indië-Herdenking 2023

Geplaatst op door Eric

Woorden komen langzaam op gang vandaag. Ze zijn met nooit genoeg en dat weten ze, dus hebben ze geen haast. Beelden, ja, die stromen in overvloed, net als gevoelens en allerlei soorten gedachten. Ik sluit mijn ogen en laat ze toe. Bekijk, voel, beleef ze allemaal. Ieder jaar weer, ieder jaar net even anders, dieper, nieuwer. Met meer begrip, (nog) meer compassie.

1940 – Ze was 28 toen ze zwanger werd van een Nederlandse soldaat. (Waarom realiseer ik me nu pas haar leeftijd?) Zelf niet erkende dochter van een Nederlandse koloniaal en een bijvrouw. Van haar vroege jaren weet ik niets. Haar leven begint voor mij bij het ontstaan van haar kind. De weinige verhalen die ze met me kan delen van daarvoor geven hints naar een grote strijd om haar naam. Als niet erkend kind van een koloniaal, had ze geen enkel recht op een naam. Maar om te trouwen had ze die wel nodig en dus moest ze om erkenning vragen. Een familieruzie ontstond en pas na lange strijd en veel leed rond haar en haar vier zussen, werd ze officieel erkend en kreeg haar naam. Twee jaar later was ze zwanger. Nog vier jaar later weduwe met een dochter van vier in een Jappenkamp. Weer vier jaar later moesten ze samen hun geboorteland ontvluchten vanwege de voortdurende, brute strijd tussen Nederlandse soldaten en om hun vrijheid strijdende Indonesiërs. De WO-II oorlog in Europa en Nederlands-Indië eindigde dan wel met de capitulatie van Japan in 1945, maar markeerde ook het begin van een bloedige strijd die 4 jaar zou duren, toen Indonesië op 17 augustus de onafhankelijkheid van het Nederlandse kolonialisme uitriep.
Mijn oma was 32. Haar dochter 4 en had toen al meer gezien en meegemaakt dan ze in haar leven zou kunnen verwerken.

Er is 1 foto waar ze met zijn drieën op staan. Een verstild moment van een jong gezin in een land in oorlog,
De jonge soldaat stierf een paar jaar later aan de Birma spoorlijn. Door uithongering, te zware arbeid en leefomstandigheden verzwakt, stierf hij op zijn 32e aan de Beri-beri in een houten kampement ver weg van familie en vaderland. Zijn jonge gezin had hij slechts enkele jaren af en aan kunnen zien.

De komst van mijn oma en moeder naar Nederland in 1948 is niet het einde van de ellende, een nieuw soort begon toen pas. Het soort wat draait om racisme en uitsluiting. Toch lukte het hen een nieuw leven op te bouwen, maar het verleden droegen zij mee. In stilte, in zwijgen onder stille tranen als ze dachten dat niemand keek. Het zwijgen wat juist alles voelbaar maakte en een gewicht bleek wat overal op drukte. Doorsijpelend in de kleinste, fijnste hoeken van de mazen van ons leven. Hoe geef je vorm en woorden aan wat niet benoemd kan worden, waar geen taal voor bestaat?

Woorden stromen traag vandaag, maar ze stromen. Zwijgend kneed en boetseer ik, zoekend naar een vorm die past, waar woorden kunnen ontstaan en verhalen zichtbaar gemaakt.

Eric Hage,
2023, Weesp

#NederlandsIndië,#kolonialisme,#herdenken,#IndiëHerdenking,#2023,#Jappenkamp,#erkenning

Een naam voor verdriet II – Bloesemkind

Geplaatst op door Eric


Bloesemkind/Bloesemouder

Op mijn eerdere stuk ‘Een naam voor verlies’, kwamen diep persoonlijke reacties, met even diepgevoelde vragen. Er is zoveel verdriet wat niemand ziet. Verlies van geliefden, verlies van mogelijkheden en kansen. Leegtes die niet vervuld raakten en wellicht nooit vervuld zullen raken, maar waar we namen voor zoeken. Woorden die uitdrukken wat dit verlies in ons betekend. Woorden die eer doen aan de vele lagen van rouw waar we doorheen moeten en meestentijds nooit meer van los komen. We zoeken woorden waarin we elkaar kunnen herkennen en erkennen in ons verdriet. Dat is wat taal kan en doet. Voor sommige dingen lijkt ze niet toereikend genoeg en toch verlangen we ernaar. Ik hou van taal en symboliek, dus ga ik in deze serie graag samen met jullie op zoek om juist die woorden te vinden. Ik hoop dat ze voor iemand van waarde zullen zijn.

Eerdere woorden kwamen uit andere talen en culturen. Wat mist is een ‘eigen’ woord. Eén passend binnen onze taal en cultuur en dus draaiden hart en hersens verder. Daar, midden in de nacht, diende een eerste woord zich aan. Helder, eervol, liefdevol en met passende symboliek geladen. Een naam voor de ouder die een (jong) kind verloor: Bloesemmoeder/Bloesemvader.

Waar de vlinder vluchtig hart en ziel van de nieuwe ouder kust en geraakt weer achterlaat, passen de woorden ‘Vlindermoeder’ en ‘Vlindervader’ het mooist bij verlies van een kind rond de geboorte en als baby. Dank aan de (mij onbekende) moeder die dit woord bedacht.

Het bracht mijn zoektocht op het spoor van de natuur en seizoenen. Welke symbolen, gezegdes, bestaan er al waar inspiratie uit te putten valt? ‘In de knop gebroken’, ‘in de bloei van het leven’, ‘uit het leven gerukt’. De gebroken lelie, een omgehakte boom. Het zijn allemaal symbolen van pijn, van breuk en dood. Maar is het niet juist het voorbije Léven wat gevierd, geëerd, herinnert wil worden? Is het niet juist daarin waar de waarde ligt?

Lente zet alles in bloei. De aarde ontwaakt en geeft zijn, in het donker van de koude winter voorbereidde, kleurigste en geurigste geschenken prijs. Bloesems geuren fris en blazen uitbundig kleurend onze dromen nieuw leven in. Symbool voor lente, groei en nieuw begin, staat Sakura, de Japanse kersenbloesem ook voor leven en dat we dit niet in de hand hebben. Niemand weet exact wanneer en hoe lang de bloesem bloeit.

Precies dat is waarom ik jong gestorven kinderen ‘Bloesemkinderen’ zou willen noemen en hun ouders ‘Bloesemouders’. Ouders wiens leven werd opgelicht door de frisse geuren en kleuren van kinderen die te snel weer weg waren. Bloesems die slechts kort mochten bloeien, maar ons leven met hun aanwezigheid rijker maakten.

De bloesem die ook als liefdevol symbool te dragen, vinden en delen is, als stille getuige en om elkaar in te herkennen.

Bloesemkind, #bloesemmoeder,#bloesemvader,#overlijden,#kind, #eennaamvoorverlies,#rouw,#vlinderkind,#vlindermoeder, #appelbloesem,#kersenbloesem,#sakura

Een naam voor verdriet I

Geplaatst op door Eric

Wie een partner verliest is weduwe of weduwnaar, wie beide ouders verliest is wees, maar wie een kind verliest heeft niets om zich aan vast te houden. Iedereen begrijpt het verlies wat achter dat ene woord ‘weduwe’ of ‘wees’ ligt, maar hoe communiceer je het verlies van een kind?
Hoe zwaar ook de deken van eenzaamheid die verdriet kan zijn, één woord van herkenning kan hem zomaar even oplichten. ‘O, jij óók!’ Of ‘O, dát draag je mee!’ Één woord, een naam, kan een directe band scheppen of juist opening creëren voor verbinding.

Liefde voor taal en mensen die dit verlies kennen, zetten mij op het spoor om op zoek te gaan naar precies zo’n woord en dit is wat ik vond:

Het modern Hebreeuws kent het woord שכול (shkhol), wat het overlijden van een kind in de familie betekend. De ouders zijn שכולים (shakulim). De familie is שכולה (shakula). Lid zijn van een ‘shakula’ familie betekend dat jouw ouders een kind hebben verloren. Van origine gaat het woord terug tot de bijbel, waar het ieder wezen dat kinderen verloor (specifiek werd een moeder beer genoemd), in het moderne Hebreeuws wordt het vooral gebruikt voor familie of ouders die hun kind in militaire dienst verloren.

Het Arabische woord ثَكْلَى (thakla) refereert aan een moeder die haar kind verliest.

Het Duitse ‘Verwaiste Eltern’, betekend letterlijk ‘verweesde ouders’ en Verwaiste Mutter/ Verwaister Vater oftewel ‘verweesde moeder of vader’.

Een bijzondere groep zijn de ouders die door de een-kind politiek in China hun enige kind (en vaak ook enige stamhouder en bron van inkomsten als ze ouder worden) verliezen: ‘Shidu’, 失独 letterlijk ‘verlies van het enige’. ‘Shidu fumu’ 失独父母 zijn ouders die hun enige kind verloren hebben.

Er is echter ook een Chinees gezegde wat spreekt over de omkering van de natuurlijke volgorde: de grijsharige zou niet de zwartharige moeten begraven.

Dit gezegde bracht Karla Holloway, Professor Engels aan Duke en zelf na het verlies van haar zoon op zoek naar een woord hiervoor, in 2006 op het spoor van het Sanskriet woord ‘Vilomah’. Het woord ‘Weduw’ is ook afkomstig uit het Sanskriet en betekend ‘leeg’, reden waarom Lady Bird Johnson zich verzette tegen deze term na het verlies van haar echtgenoot President Lyndon Johnson, want zij was ‘niet leeg, maar in rouw, ze had verdriet.’ Maar, zo schreef Holloway, zij had in ieder geval iets om zich tegen te verzetten.
Zo bracht haar zoektocht haar bij het Sanskriet woord Vilomah, wat betekend ‘tegen de natuurlijke volgorde’, net als de onnatuurlijke omkering waarin de grijsharige, de zwartharige begraaft. Hiermee had zij het woord gevonden wat voor haar alles in zich droeg wat het verlies van haar zoon voor haar was, maar vooral moest het zijn ‘a quiet word, like our grief, but clear in its claim’.

Sindsdien wordt dit woord door steeds meer ouders geadopteerd om hun verlies een naam te geven. Een stil woord, zoals hun verdriet, maar helder in waar het voor staat.

rouw,#vilomah,#kind

Wereld autisme dag

Geplaatst op door Eric


Een goed moment om stil te staan bij iedereen die op een of andere manier te maken heeft met het autisme spectrum (AS) en dat zijn wij allemaal. Niet alleen degenen die zich, gediagnosticeerd of niet, op het spectrum bevinden, maar ook iedereen daaromheen. Of je het nu weet of niet, het is bijna niet mogelijk om níet iemand op het AS te kennen.

Zelf ben ik sinds een paar maanden op zoek naar een goede plek om uit te zoeken waar ik mij op dit spectrum bevind, want dát ik erop zit is mij wel duidelijk na een leven lang worstelen en 3 maanden intensief onderzoek, lezen, luisteren en mijn leven onder de loupe nemen. Er is zoveel herkenning, zoveel ‘passen in het plaatje’.
Hoe dat plaatje er voor mij uitziet is een vraag die ik mijzelf regelmatig stel, want er is nog altijd een soort standaard idee over wat ‘een autist’ is, wat al lang niet meer klopt. Niet voor jongens en mannen, maar zeker niet voor vrouwen.

In de laatste tien jaar ongeveer, is er eindelijk aandacht voor meisjes en vrouwen binnen het spectrum. Zij presenteren zich anders, maar hebben wel degelijk problemen. Doordat die niet of niet op tijd herkend worden, moeten zij het lang zonder erkenning en hulp doen.

Steeds meer wordt gesproken ook over de zgn ‘verloren generatie’ (20-45). Vrouwen (en mannen) die, vaak met kinderen op het spectrum, erachter komen hier zelf ook binnen te vallen. De jongetjes en meisjes die, toen er nog niet zoveel aandacht en kennis was rond autisme, volwassen werden en hun hele verdere leven worstelden met dingen die ze niet konden plaatsen. Tot ze kinderen krijgen en zichzelf hierin herkennen.

Er komen echter ook steeds meer verhalen van grootouders van (klein-)kinderen met ASS. 50 tot zelfs 90-ers die er nu achter komen binnen het spectrum te vallen. Er is niet één ‘verloren generatie’, het zijn álle generaties vóór de huidige, die nooit hebben geweten dat ze op het spectrum zaten. Niemand wist tenslotte dat er zoiets als AS bestond.

Omdat ik, als 50-er, in deze laatste groep val, heb ik ervoor gekozen juist deze week een inkijkje te geven in een paar dingen waar ik al mijn hele leven mee worstel. Ik ‘zie er niet autistisch uit’, omdat ik (bewust en onbewust) van kinds af heb geleerd me aan te passen. Juist als meisje leerde ik binnen normen passen, maar dat eiste wel zijn tol en dat zag en ziet niemand. Wat ik deze week deelde is het topje van de ijsberg. Je kunt niet een heel leven uitleggen in één week, maar juist omdat er nog zo weinig bekend is over vrouwen en autisme, hoop ik hiermee een bijdrage te kunnen leveren aan meer openheid en bekendheid hiervoor. Ook over de mooie kanten van autistisch zijn, daarover later meer.

Het leven is een proces en we groeien iedere dag. De ene dag meer dan de ander. De ene dag kost meer móeite dan de ander, maar met wederzijds geduld, openheid en compassie maken we de wereld en het leven, voor elkaar een heel stuk lichter! 😘🍀

Bellen

Geplaatst op door Eric

Instanties bellen, een kunst die ik niet beheers. Bedenken dat je iets wil is één ding. Het in werking zetten, het begin van een heel proces van angst, uitstel, zenuwen, nachtmerries, slecht slapen tot paniekaanvallen aan toe.

Zomertijd. Lichaam, brein en klok weer enigszins op één lijn krijgen duurt altijd ’n paar weken. Deze eerste week begint met twee drukke dagen, waaronder een netwerkbijeenkomst met 30 mensen en de spanning rond het moeten bellen naar een zorgconsulent na online verdwaalt te zijn in uitzonderingsregels en prijslijsten van de zorgverzekering.

Woensdag, overprikkeld, studeren op de bank. Alle andere werkzaamheden die ook aandacht willen probeer ik op afstand te houden. Dan slaat mijn hele systeem op hol: mijn hart gaat als ’n razende tekeer, op volume 10 dreunt het in mijn hoofd mee. Als ik probeer te bewegen, beweegt alles om me heen. Heel stil blijf ik zitten. Mijn ademhaling is snel en hoog, die moet als eerste omlaag. Adem in, adem uit, middenrif ontspannen, 1-2-3-4-5-6 uit, 1-2-3-4-5-6 in.Voor de zekerheid tik ik 112 in mijn telefoon. Als de volgende golf duizeling op komt druk ik op groen.

De mevrouw aan de andere kant weet met de juiste vragen gerust te stellen. Ik ben bekend met paniekaanvallen, maar sommigen zijn ze zo heftig dat ik niet weet wat er gebeurt. Als we ophangen bedank ik haar voor luisteren en de geruststelling.
‘Geen probleem, je mag altijd bellen.’
In al de jaren dat ik ze heb, is dit pas de 4ᵉ keer dat ik 112 bel, maar het is fijn te horen dat het ok is, ook al voel ik me nu schuldig haar tijd verdaan te hebben. De rest van de dag studeer ik thuis, voor de dag erna staan weer 2 afspraken, een paar uur vrijwilligerswerk in de bieb en ’s middags bezoek van een vriendin.

Gisteren moest het gebeuren. Volgende week woensdag is alweer de vaste afspraak met de psycholoog, dan kan ik niet zeggen dat ik nóg niet gebelt heb. Na mezelf vier uur bezig houden met klusjes, proberen te leren en níet naar de studio gaan, want ik moet bellen, lukt het me om 15.35u eindelijk het telefoonnummer van de zorgconsulent op te zoeken. Ik vecht tegen de mist die opdoemt in mijn brein. Nog een paar stress rondjes door de kamer, dan bel ik: wachttijd 5 minuten.

Na twee minuten vraagt een vrouwenstem hoe ze kan helpen. Stotterend en stamelend komt de vraag eruit waar ik terecht kan voor ’n diagnose autisme en hoe het zit met vergoedingen. Ze lacht om mijn onhandige formulering en antwoord vriendelijk:
‘Dat is ’n vraag voor de zorgconsulent. Dat ben ik niet, maar ik kan wel ’n terugbel afspraak voor u maken.’
Mijn brein schakelt uit. Het idee vanaf nu te moeten wachten op dat telefoontje is niet te doen. Mompelend bedank ik.
‘Ik probeer maandag nog wel ’n keer’.
Een druk op de rode knop. Ik sta mijn lijf toe alle spanning eruit te trillen, slik en knipper tranen weg. Eindelijk kan ik naar de studio en de week, al schrijvend, nog eens doornemen. Morgen weer echt aan ‘ t werk. Focus. Rust.

autismeweek, #neurodivers

Autismeweek 2023 dag 7

Geplaatst op door Eric

Een netwerkbijeenkomst. Verwachte gasten, zo’n dertig mensen. Via de invaliden-ingang brengt de lift me naar de juiste verdieping. Voor en na de lezing is ruimte en tijd voor netwerken met drankje. Ik ben de enige die zit, de rest van het gezelschap staat met drankjes rond de sta tafels. Even blijf ik hangen rond de tafel waar koffie en thee wordt geschonken. Hier voel ik me thuis, vertrouwde hoogte. Ik neem de tijd om te wennen aan mijn omgeving, observeer de inkomende gasten. Wie ken ik, wie is nieuw? Ik probeer de geluiden niet te veel binnen te laten komen. Vandaag draag ik voor het eerst de ‘loop earplugs’, deze oordopjes dempen omgevingsgeluiden maar laten genoeg geluid door om gesprekken te kunnen voeren. Ze zijn speciaal ontworpen om gehoor van festivalgangers te beschermen, maar ook mensen zoals ik, snel overprikkeld door teveel geluiden, hebben er veel plezier van.

Er wordt piano en viool gespeeld, gepraat, hakken tikken over de marmeren vloer, glazen en kopjes rinkelen, kleding ruist. Langzaam vormt zich een dichte mengelmoes van geluid in mijn brein. Ik rol naar een van de statafels, even iemand die ik ken begroeten. Fijn vertrouwd. We wisselen de nodige aardigheden uit waarbij zij zich naar mij toebuigt. Dat is fijn, zo kan ik haar goed verstaan. Dan wordt ze terug het gesprek aan tafel ingetrokken. Ik probeer te volgen waar het over gaat, maar de woorden gaan op in een kakafonie van geluid.

Gesprekken aan statafels zijn amper te volgen als je in een rolstoel zit. Zelfs met mijn kin op tafel gaat het grootste deel van het gesprek, letterlijk, over mijn hoofd heen. Geluid blijft, net als warme lucht, het liefst hoog hangen. Als ik genoeg energie heb en enigszins goed in mijn vel zit, lukt het me nog wel de aandacht te vragen, maar vaak ook lukt dat niet en ontgaan gesprekken me zodanig dat ik al snel rustiger hoekjes op zoek.

Vanavond heb ik geen energie. Brein en lijf zijn nog in de war van de eerste dag zomertijd. Deze avond stel ik me op naast de vleugel. De pianiste is een bekende van me en ze speelt, speciaal voor mij, een paar van mijn favoriete stukken. Vanaf de zijlijn bekijk ik de goed bezochte en verder gezellige avond. Iedereen heeft het naar zijn zin, dat is altijd fijn te zien. Netwerken zat er voor mij nu niet in, maar wel heb ik genoten van een ‘privé’ concert en de prachtige bloemen die ik kreeg van pianist Bart!

Eenmaal thuis duurt het een paar uur voor ik alle opgedane prikkels voldoende kwijt ben om te kunnen slapen. Deze week begint druk, met zowel maandag- als dinsdagmiddag een paar uur hulp in huis en de avonden in grote gezelschappen. Morgenavond hoef ik gelukkig niet te praten, dan zingen we met 64 man (hierover binnenkort meer!), zijn er sta- én zitplaatsen en genoeg koekjes en gezelligheid in de pauze.
Dank jullie wel voor de fijne muziek, #AnnemariekeBergman en #BartAchterberg

autismeweek, #neurodivers, #maar-je-ziet-er-helemaal-niet-autistisch-uit, #inclusiviteit

shorturl.at/uxLO7

Autismeweek 2023 dag 2

Geplaatst op door Eric

Iedereen heeft hersens, die grijze massa, netjes ingepakt onder ons schedeldak, toch werken ze allemaal net even anders. Grof gezien bestaan onze hersenen uit twee helften, in het midden verbonden met elkaar. De twee hersenhelften bevinden zich, hoe handig, aan de linker- en rechterkant van ons hoofd. Beide helften beheersen andere functies: de linkerhelft regelt o.a. de taal, de rechterhelft het beeld.
Als pasgeborene ervaren we de wereld voornamelijk vanuit onze rechterhersenhelft. We zien, horen, proeven de wereld om ons heen. Vanaf een maand of zes pas begint de taalontwikkeling op gang te komen. Hier beginnen voor de buitenwereld de eerste tekenen zichtbaar te worden of ’n kind ’n taaldenker of beelddenker is.

In de maatschappij waarin we leven worden we maar al te vaak onderverdeelt in vakjes en kwalificaties als ‘normaal’ en ‘afwijkend’, terwijl we allemaal ‘normaal’ én ‘afwijkend’ zijn. Taaldenkers zijn afwijkend van beelddenkers, neurodiversen wijken af van neurotypischen. Het is maar van welke kant je kijkt, wat je als ‘normaal’ beschouwt.
Dat een groep mensen die bepaalde eigenschappen deelt, in de wereld dominanter aanwezig is, maakt ze niet ‘normaal’, verheft ze niet tot een zekere norm en zeker niet een waaraan we allemaal zouden moeten voldoen! We zouden veel voorzichtiger moeten zijn met hoe en wanneer het woord ‘normaal’ als kwalificatie en label in te zetten in ’n wereld waarin we allemaal net zo ‘normaal’ als ‘afwijkend’ zijn.

Zo zijn er kinderen en volwassenen met dyslexie voor wie leren uit boeken ’n soms onoverkomelijk uitdaging is. Geef ze echter een set gereedschap en ze maken de mooiste voorwerpen uit het niets; nog niet bestaande technisch apparaten, voertuigen of prachtige kunstwerken. Ieder kind en iedere volwassene heeft een eigen unieke combinatie van vaardigheden en dingen die ze minder makkelijk afgaan. Wie ’n vis wil leren bomen beklimmen, krijgt ’n heel ongelukkige vis en wordt zelf ook niet blij. Maar help een vis de beste vis te zijn, dan steek je zelf nog ook heel veel op over onder water leven.

Daarom vandaag deze prachtige ontmoeting tussen taaldenker Jordan Bernt Peterson (1962, Canadees klinisch psycholoog, schrijver, cultuurcriticus en emiritus hoogleraar in de psychologie aan de Universiteit van Toronto) en beelddenker Temple Grandin (1947, Amerikaanse zoöloog en bekend hoogbegaafd persoon met autisme, hoogleraar aan de Colorado State University en professioneel ontwerper van ‘diervriendelijke’ slachterijen. In 2010 verscheen er een biografische film over haar leven. Zij is een van de bekendste autistische vrouwen en heeft juist door haar autisme grote invloed gehad in de agrarische industrie. Ze heeft vele boeken geschreven over dierenwelzijn in de agrarische industrie en over de ontwikkeling van autisme in kinderen en volwassenen. Ze geeft lezingen over de hele wereld over haar werk.

ontmoeting,#neurodivergent,#neurodivers,#autismeweek,#autisme,#diversiteit

Autismeweek 2023 dag 1

Geplaatst op door Eric

Vandaag is de 1ᵉ dag van Autisme week. Sinds twee maanden ben ik(57) nu op weg naar ’n diagnose. Ik wist al een en ander over autisme, dacht ik, maar sinds ik me er echt in ben gaan verdiepen is het als het betreden van ’n heel nieuwe wereld. Niet alleen qua herkenning in zoveel van wat ik lees, zie en hoor, maar vooral ook in alles wat er over de wereld van het autisme spectrum te weten valt.

Beelddenken, informatieverwerking, executieve functies, angsten. Alle verschillen tussen kinderen/volwassenen, jongens/meisjes. De connecties tussen trauma’s, dissociatie en transgenderisme. Autisme is zo diep verweven in ons leven en maatschappij, zonder dat de meeste mensen dit weten.

Een van de grootste eye-openers voor mij als vrouw (met ’n trauma verleden en genderverwarring) is wel hoe onderbelicht autisme in meisjes en vrouwen nog steeds is. Pas sinds 2016 wordt meer en meer bekend hoe vaak autisme onder meisjes en vrouwen werkelijk voorkomt. Autisme kreeg vooral bekendheid onder jongetjes die druk waren, niet goed in contact maken, obsessief met treinen en goed met cijfers. Iedereen kent wel verhalen over ‘meltdowns’, de aggressieve, schreeuwende kinderen die niet ‘onder controle’ lijken te zijn. Los van wat meltdowns werkelijk zijn (daarover later meer), ‘shutdowns’ en termen als ‘maskeren’ zijn veel minder bekend en laten die nou juist veel meer onder meisjes en vrouwen voor komen. Over juist dit soort verschillen en overeenkomsten valt zoveel te vertellen, wat ik de komende tijd dan ook zal proberen te doen.

Voor nu wil ik vooral de aandacht vestigen op autisme onder vrouwen en dan vooral de vrouwen die (nog) niet of laat gediagnostiseerd zijn, maar wel al hun hele leven worstelen met de grote variatie aan issues waar mensen op het autismespectrum mee te maken hebben.

Een van de bekendste, autistische vrouwen en stand-up comedians (en kunstkenner) op dit moment is Hannah Gadsby. Voor wie haar nog niet kent: haar meest bekende en bijzondere show ‘Nanette’ (2017) is op Netflix te zien. Hierin rekent ze af met het zichzelf onzichtbaar maken en als grap wegzetten van het (seksueel) geweld waar ze als vrouw mee te maken kreeg, maar ook geeft ze ’n open en eerlijke blik in haar leven als lesbische en autistische vrouw in onze huidige maatschappij. Hannah Gadsby is slim, eerlijk, grappig, diep en bovenal een hemelbestormer en taboe-doorbreker. Valt het al op dat ik fan ben? Goed! Gewoon gaan kijken dus. Iedere vrouw en man zou haar gezien moeten hebben: Hannah Gadsby ‘s stand-up comedy show ‘Nannette’.

En na Nanette, kijk dan vooral ook ‘Douglas’(2019), waarin ze meer laat zien hoe zij vanuit haar autisme de wereld ervaart. Hannah(45) kreeg pas op haar 38e de diagnose autisme.

Ter introductie hier de Ted Talk waarin ze in 18 minuten het idee achter de show Nanette en wat comedy is uiteen zet.
Veel plezier!

autisme,#autismeweek,#add,#autismespectrum

Bericht uit de vijver – storm in mijn hoofd

Geplaatst op door Eric

Ik ben een vijver in de tuin van het leven. Mijn water bevind zich midden in dit grote universum. Ik bevind mij in het water van mijn ziel. ‘Ik’ bén dit water zelf. Een enkele keer is het oppervlak stil, glad als een spiegel. Meestal echter is het in een of andere staat van beweging. Rustig heen en weer kabbelend, wat roeriger golvend of geteisterd door ondergrondse stromingen die aan het oppervlak nooit zichtbaar zullen zijn.

Net zoals Persephone ondergronds getrokken werd, wordt ik eens in de zoveel tijd door de mangel van mijn brein gehaald. Meestal gaat er een periode aan vooraf waarin veel nieuwe dingen op me af komen. De rustig ogende vijver krijgt hier en daar steentjes toegeworpen. Kringen rimpelen het oppervlak en hier en daar rakelt het steentje iets van de bodem op als het de diepte raakt. Er lijkt weinig aan de hand, tot het tempo van de steentjes opgevoerd wordt, dan ineens komt het water niet meer tot rust. Kring na kring breekt het wateroppervlak, losse steentjes concentreren zich tot een hagelbui. De eerder nog heldere wereld onder het wateroppervlak wordt troebel en ondoorgrondelijk.

Van de buitenkant is niets te zien. Die hele storm, waarin gevochten moet om te overleven, gaat aan de buitenwereld voorbij. Verstopt achter hoge muren, waar die wereld zichzelf op projecteren kan. Ik ben niet die projecties. Ik ben de vijver, de stilte, de storm, de hagelbuien. Alles wat beweging en niet-vast is, dat ben ik. Alles wat onzichtbaar is, ben ik.

Een voor een komen de hints vanuit het universum naar me toe. Een autistische klant, een documentaire, een artikel, een boek en nog een en nog een. Vragen, opgeroepen in het ene boek, vinden antwoord in het andere boek, soms al voor het eerste uit is. Al snel wordt ik dieper en dieper de spiraal van obsessief onderzoek ingezogen. Ik weet hoe dit werkt, me ertegen verzetten heeft geen zin. In overgave de diepte in, is het enige wat me hier doorheen gaat halen. Iedere maalstroom heeft zijn eigen uitgang.

Zo volgen stormachtige dagen, weken, van lezen, schrijven, denken, herinneren, onderzoeken. Steentje na steentje wat me wordt toegeworpen oppakken en bekijken. Wat oud is en rustig op de bodem lag, komt ineens weer omhoog, mengt zich met wat nieuw binnenkomt. Op het dieptepunt openbaart zich de kern. Dit is waar waarheid zich bevindt, waar ik naar toegeleid werd. Dit is de diamant die ik moest vinden. Alles begint op zijn plek te vallen. Hagelstenen versmelten met het water wat al was, sediment van losgewoelde modder hecht zich tot verse bodem. Nieuwe kennis hecht zich aan oude waarheid, zet het in nieuw licht. Ademhaling komt hortend en stotend tot rust, brengt kalmte na een paniekerige strijd tot overleven.

De vijver is gekalmeerd. Ik heb de storm doorstaan en zoek mijn weg in nieuwe helderheid.

Hoop

Geplaatst op door Eric

Ik hou van wiskundige formules. Niet omdat ik snap wat ze betekenen, maar omdat ze ’n sleutel zijn. Een geheime code die toegang biedt tot nieuwe werelden. Geheimtaal, onzichtbare inkten, codes, zijn een wereld van fascinatie voor mij. Vroeger al, ‘leende׳ ik mijn broers boeken over hoe als jongen te overleven in het woud. ‘Survival’ boeken voor meisjes bleken altijd handleidingen hoe te koken, de was netjes vouwen en lief lachen naar jongens zodat ze je helpen zware dingen tillen. Ik wilde ook leren tipi-tenten bouwen van gevonden houtstokken, vuurtjes maken uit niets, codes ontcijferen en ze in onzichtbare inkt schrijven om geheime berichten uit te wisselen die ‘de vijand’ niet kon lezen. Niet dat ik zo’n avonturier was die altijd het bos in moest, integendeel! Mijn behoefte aan kennis was altijd puur theoretisch, weten hoe ‘t moet was genoeg.

Wiskundige formules zijn zulke codes voor mij. Die fascinerende combinatie van cijfers,letters en streepjes waarvan je weet dat ze de sleutel vormen tot iets wat je nog niet kent. Dat is waarom ik van taal hou, letters die in steeds wisselende combinatie, onbekende werelden openen.

Bovenstaande formule staat gekerfd in de grafsteen van ’s werelds bekendste natuurkundige, Stephen Hawking. De man wiens levensmissie het was de geheimen van het universum te ontrafelen. Dat deze formule op zijn graf staat, is omdat het de ‘code’ is die aantoond dat zwarte gaten geen eindpunt zijn maar eerder poorten. Alles wat erin verdwijnt, komt er aan een andere kant weer uit. In ‘n nieuwe vorm als aan de andere kant van ’n tunnel, ‘wormhole’, of in ’n heel nieuwe wereld.
Wat dit idee zo mooi maakt is dat het hoop geeft. Het kan metafoor zijn voor bijv. reïncarnatie. Door het zwarte gat van de dood heen gaan om terug te keren in ’n andere dimensie of zelfs in een nieuwe vorm elders in deze wereld. Maar vooral op kleiner niveau biedt deze formule hoop, in de donkerste tijden waar we als mens door heen gaan van bijv. verlies, ziekte, depressie: er is altijd ’n uitgang.

Hoe vaak begrijpen we elkaar niet of verkeerd? Iedereen spreekt een eigen taal, variërend van gesproken tot non-verbaal. Onze taak is openstaan voor elkaars woorden en onuitgesproken berichten. Het hele leven is tenslotte één groot mysterie om te ontdekken, leren kennen en ontrafelen. Dat is wat taal zo bijzonder maakt en waarom ik hou van alle lettertekens, lezen, schrijven, kalligraferen. Zelfs in zijn schijnbaar meest ondoordringbare vorm, de wiskundige formule, kan het zomaar ineens een boodschap van hoop, van vertrouwen brengen.

Dit is wat Stephen Hawking er zelf over zei:
“Black holes ain’t as black as they are painted. They are not the eternal prisons they were once thought. Things cán get out of a black hole, both to the outside and possibly to another universe. So, if you feel you are in a black hole, don’t give up. There is a way out.”
S. Hawking

hoop